TİM Başkanı Gültepe ihracatçının düşük kur düşüncesini vurguladı

Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mustafa Gültepe, yıl sonu için hedeflenen 267 milyar dolarlık maksat için ihracatçının yüksek maliyet düşük kur kıskacından çıkarılması gerektiğini söyledi. İhracatçının önündeki pürüzlerin bir an evvel kaldırılmasının hayati kıymet taşıdığını vurgulayan Gültepe, ekonomiyi soğutmadan enflasyonla tesirli gayret için ihracatın en tesirli ve tek yol olduğunu söyledi.

Mustafa Gültepe, TİM Bölümler Kurulu Üyeleri’nin de iştirakiyle düzenlediği toplantıda ihracatın birinci yarı performansının yanı sıra yeni sıkıntılar ve iktisat idaresinden beklentileriyle ilgili değerlendirmelerde bulundu. TİM’in ‘İhracat 2024 Raporu’nun da paylaşıldığı toplantıda konuşan Gültepe, 2024 yılına 267 milyar dolarlık mal ve 110 milyar dolarlık hizmet ihracatı amacı ile başladıklarını hatırlattı. Yılın birinci yarısında gayenin gerisinde kaldıklarını bildiren Gültepe, şöyle devam etti:

İHRACATIMIZ SON 1,5 YILDIR YATAY SEYİR İZLİYOR

“6 aylık ihracatımız 125,4 milyar dolara, 12 aylık ihracatımız ise 257,8 milyar dolara ulaştı. 2023 ile kıyasladığımızda 6 aylık ihracatta yüzde 2, 12 aylık ihracatta yüzde 2,5 artıdayız. Şimdi verisi kesinleşmeyen hizmet ihracatçında ise birinci yarıyı 44,6 milyar dolar seviyesinde tamamlayacağımızı öngörüyoruz. Hizmet ihracatımızı da geçen yıla nazaran yüzde 3,4 civarında artırmış bulunuyoruz. Gerek global pazarlardaki gelişmeler, gerekse içerideki problemlere karşın birinci 6 ayı artıda tamamlamamız kıymetli. Fakat tablo 2024 için belirlediğimiz ve mütevazı sayılabilecek gayeye bizi taşımayabilir.

Çünkü aylık iniş ve çıkışlar olmakla birlikte ihracatımız son bir buçuk yıldır genelde yatay bir seyir izliyor. Bu sonuçta Ukrayna ile başlayan ve Gazze ile devam eden bölgesel çatışmaların, AB ve ABD üzere büyük pazarlarda talepteki daralmanın elbette tesiri var. Lakin bilhassa üretim maliyetlerimizdeki yüksek oranlı artışa karşın kurun yatay seyri rekabetçiliğimize ziyan verdi. Temmuzdan temmuza son bir yılda üretim maliyetlerimizde yüzde 100’ün üzerinde artış oldu. Birtakım bölümlerde oran yüzde 120’nin de üzerine çıktı. Birebir periyotta dolar kurundaki artış ise yüzde 25’te kaldı. Hasebiyle birçok dalda fiyat tutturamıyoruz. Üretim maliyetlerine bakıldığında dolar bazında Asyalı rakiplerimizden en az yüzde 40, Avrupa’daki birçok ülkeden yüzde 15-20 kıymetliyiz. 267 milyar dolarlık 2024 amacımız yüksek maliyet, düşük kur kıskacında bulunuyor.”

HEDEFLERİ TUTTURMAK İÇİN HER YIL YÜZDE 10 BÜYÜMEK ZORUNDAYIZ

Türkiye’nin rekabetçiliğini büyük ölçüde kaybettiğine dikkat çeken Gültepe, bilhassa emek ağır bölümlerde hasarın büyük olduğunun altını çizdi. Bilgilerin de tabloyu net bir biçimde ortaya koyduğunu belirten Gültepe, şöyle devam etti:

“2023’de mal ihracatçısı 26 kesimimizden 9’unda pazar kaybettik. Bu yılın birinci yarısında da benzeri bir tabloyla karşı karşıyayız. Örneğin lokomotif bölümler ortasında yer alan hazır giyside 2023’ün birinci 6 ayında 9,9 milyar dolar olan ihracatımız bu yılın birebir periyodunda yüzde 12,8 düşüşle 8,7 milyar dolara geriledi.

2022’nin birinci 6 ayı ile kıyasladığımızda kayıp yüzde 20’ye yaklaşıyor. Birçok dalda benzeri durum kelam konusu. Bu yılın birinci yarısında demir ve demir dışı metallerde yüzde 6,7 dokumada yüzde 3,8, mobilyada yüzde 4,5, çimento cam seramik ve toprak eserlerinde yüzde 9,4, deride yüzde 26,7, zeytin ve zeytinyağında ise yüzde 22,3 kaybımız var. Kâr marjları düştüğü, hatta birtakım dallarda müşteri kaybetmemek uğruna ziyanına satış yapıldığı için şirketlerin işletme sermayesi azaldı. Son devirde konkordato ilan eden firma sayısında önemli artış var. Biz Cumhuriyetimizin ikinci 100 yılına Türkiye’yi ihracatta birinci 10 ülke ortasına çıkarma vizyonu ile başladık. 2028’de ise 375 milyar dolarlık mal ihracatı hedefliyoruz. Orta vadeli bu gaye için ihracatımızı her yıl ortalama yüzde 10 büyütmemiz gerekiyor. Lakin talebin daraldığı bir süreçte düşük kur ve yüksek maliyet kıskacında sıkışan ihracatla bu yıl için öngördüğümüz 267 milyar dolarlık gayeye ulaşmamız bile güç görünüyor. Uzun vadede ihracatta katma pahası artırmak, hala 1,5 dolar seviyesindeki kilogram ünite fiyatımızı 3 doların üzerine çıkarmak durumunda olduğumuzu biliyoruz. Gerçekten TİM olarak yüksek teknolojinin imkânlarını kullanma, tasarım, markalaşma, inovasyon ve yeşil üretim kapasitemizin gelişmesi için firmalarımıza öncülük ediyoruz. Dallarımız Yeşil Mutabakat’a ahengin yol haritası niteliğindeki hareket planlarını tamamladılar. Uygulama sürecini belirli periyodlarla takip ediyoruz. Kısa vadede ise rekabetçiliğimizi zayıflatan, süratimizi kesen, bizi oyundan düşüren pürüzlerin bir an evvel kaldırılmasını bekliyoruz.”

Türkiye’nin kuvvetli bir enflasyonla çaba sürecinden geçtiğini hatırlatan Gültepe, bilhassa dar ve sabit gelirli bölümü zorlayan hayat pahalılığına karşı her türlü dayanağı vermeye hazır olduklarını bildirdi. Enflasyonla çaba ederken büyümeyi de sürdürmek için ihracatın tek ve en tesirli yol olduğunu vurgulayan Gültepe, “Ülkemizde daha evvelki dezenflasyon süreçlerinde ihracata tartı vererek iktisadın soğumasını, üretimin yavaşlamasını, çarkların durmasını önlemiştik. Bugün de tekrar tıpkı anlayışla sorumluluk üstlenmeye hazırız” dedi.

ENFLASYONLA KUR ORTASINDAKİ FARK 5 PUANDAN FAZLA OLMAMALI

Mustafa Gültepe, kısa vadede ihracata tekrar ivme kazandırmak için iktisat idaresinden beklentilerini şöyle sıraladı:

Kur enflasyona paralel hareket etmeli, enflasyonla kur ortasındaki fark 5 puandan fazla olmamalı.

Yurt içinde üretimi olmayan ya da talebi karşılayamayan ham husus ve orta malların ithalinde vergi yükü hafifletilmeli.

Üretici ve ihracatçıya ek yük getirecek, rekabetçiliği daha da ziyan verecek düzenlemeler gözden geçirilmeli.

Üretimde kullanılan elektrik ve doğalgaz üzere güç maliyetleri şartların elverdiği ölçüde minimum seviyede tutulmalı.

Zor devirde Eximbank ve İGE A.Ş’nin ihracatçımıza finansman dayanağını çok manalı buluyoruz. Lakin süreci en az hasarla atlatabilmemiz ve önümüzdeki periyoda hazırlanmamız için daha uygun şartlarda finansman imkânları oluşturulmalı.

Mustafa Gültepe ihracatçıya finansman takviyesi sağlamak için İGE A.Ş aracılığıyla 1,5 yıl evvel aldıkları Türk Ticaret Bankası’nı yine yapılandırma çalışmalarında sona yaklaştıklarını bildirdi. Gültepe, bankanın yıl sonuna hakikat faaliyete başlayacağını kelamlarına ekledi.

patronlardunyasi.com