Dünyada en çok ticareti yapılan besin eserlerinden su eserleri pazarında Türkiye’nin gücü de süratle yükseliyor. Su eserleri ihracatında dünyada 26’ncı olan Türkiye, üretiminin yüzde 80’ini başta Avrupa olmak üzere Japonya, Rusya üzere ülkelere ihraç ediyor. Geçen yıl 1.7 milyar dolar olan su eserleri ihracatında bu yılki gaye 2 milyar doları yakalamak. Ana pazarı Avrupa’daki hissesini korumak isteyen Türk balıkçısı, birebir vakitte Çin, Tayland, Polonya üzere alternatif pazarlara da eserler vermek istiyor. İstanbul Su Eserleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği (İSHİB) Lider Yardımcısı Oğulcan Kemal Sagun, “Özellikle Türk somonunda iki ana pazarımız, yüzde 80 hisse ile Rusya ve Japonya. Lakin buralarda fiyat dayatmalarıyla ilgili meseleler başlıyor. O yüzden Çin üzere alternatif ülkelere gitmemiz lazım” dedi.
“SÜPERMARKET ALICILARINA TANITACAĞIZ”
Dünya gazetesinin haberine nazaran, Ağustos ayında Şangay’da düzenlenecek dünyanın sayılı balık fuarlarından birine katılıp Türk su eserleri tanıtım gecesi yapacaklarını açıklayan Sagun, Çinli süpermarket alıcılarına Türk su eserlerini tanıtacaklarını belirtti. Çin, su eserleri dalında en büyük üretici ve ihracatçı olmanın yanı sıra en büyük alıcı pozisyonunda yer alıyor. Dünya su eserleri ihracatının yüzde 9’unu gerçekleştiren Çin’in en çok sattığı su eserleri kafadanbacaklılar, karides, çift kabuklu yumuşakçalar. Türkiye açısından değerli bir pazar olan Çin, birebir vakitte Japonya, ABD, Güney Kore üzere pazarlarda büyük de bir rakip. Dünya su eserleri ihracatının 2022 sayılarına nazaran, nakdî bedeli ise 176 milyar dolar.
TÜRK SOMONUNU GERÇEK ANLATMAK
Dünya genelinde balıkçılık dendiğinde birinci akla gelen ülkelerden Norveç, dünyanın en büyük çiftlik Atlantik somonu üreticisi. Norveç, morina üzere küçük pelajik cinslerin ve derin su balık çeşitlerinin kıymetli ölçüde avcılığını da gerçekleştiriyor. Türkiye ile Norveç’in en çok karşı karşıya kaldığı eser kümesi ise somon. Türk somonu ile Norveç somonunun tıpkı aileden geldiğini anlatan İSHİB Lider Yardımcısı Oğulcan Kemal Sagun, “Norveç, pazarlama çalışmaları ve devlet takviyesi ile somonunu trend haline getirdi. Bugün bizim tezgahlarımızda bile Türk somonu 169 TL iken Norveç somonu 699 TL. Bizim eserimiz de tıpkı. Hatta sularımız daha pak. Fakat satıcılara sorduğumuzda ‘Norveç’ten geliyor daha kaliteli’ yanıtını alıyoruz. Türk somonu çok daha kaliteli. Bu algının vakit içinde değişmesi için çalışıyoruz” diye konuştu. Sagun, Türk somonunun Rusya ve Japonya’daki bilinirliğini tüm dünyaya yaymak istediklerini vurguladı. Birlik datalarına nazaran, 2024ilk çeyreğinde Türk somonu ihracat bedeli yüzde 157’lik artış gösterdi. Geçen yılın birinci 3 ayında 37.7 milyon dolarlık somon ihraç eden Türkiye, ihraç pahasını bu yılın tıpkı periyodunda 97 milyon dolara çıkardı.
AVRUPA’DA YENEN 3 BALIKTAN 1’İ TÜRKİYE’DEN
Su eserleri bölümünde 2023 yılında bir evvelki yıla nazaran ihracatın yüzde 2,6 oranında artış göstererek 1 milyar 736 milyon dolar olarak gerçekleştiğini hatırlatan Oğulcan Sagun, şunları söyledi: “Çupra levrek ve alabalık ihracatında Avrupa’da başkanız. Avrupa’da her üç balıktan bir tanesi Türkiye’den gidiyor.”
Sagun’un verdiği bilgiye nazaran, su eserlerinde Avrupa’da Norveç’ten sonra ikinci sırada bulunan Türkiye, üretimin yüzde 80’ini ihraç ediyor. Bu ihracatın yüzde 75’ini çupra, levrek, orkinos, alabalık ve son yıllarda Türk somonu oluşturuyor. Kalan yüzde 15 ise kerevit ve salyangoz, deniz salyangozu üzere kabuklu deniz eserlerinden. Çupra, levrek ve alabalık yüklü olarak AB ülkeleri ve Rusya’ya yapılırken, orkinosun neredeyse tümü Japonya’ya ihraç ediliyor. Kesimde 700 bin tonluk toplam üretimin 400 bin tonu çiftlik üretimi 300 bin tonu ise yabani avcılık biçiminde. İhracatta katma bedel oranı ise Türkiye ortalamasının üzerinde. AB ve Japonya başta olmak üzere dünyanın birçok bölgesine su eserleri ihracatı yaparken, içeride kişi başına yıllık tüketimin 8 kilolardan 6 kiloya kadar düşmesi iç tüketimin azlığını ortaya koyuyor. Kerevit karides üzere kabuklu eserlerin Türkiye’deki tüketimi yok denecek kadar az. Bu eserler yüksek katma kıymetle başta İsveç olmak üzere Rusya, Moldova üzere Kuzey Avrupa ülkelerine ihraç ediliyor. Katma kıymetli eser kümesindeki salyangoz ve kurbağa kilosu 28-30 euro fiyatla Fransa ve İsviçre’ye ihraç ediliyor. Çin, Kore ve Kore’ye ise deniz salyangozu gidiyor.
“ORKİNOSTA K. AFRİKA’DAN KOTA SATIN ALIYORUZ”
Öte yandan orkinos yetiştiriciliğinde Türkiye’nin İspanya ve Malta’dan sonra üçüncü sırada yer aldığını açıklayan Oğulcan Sagun, “Gemilere binip Akdeniz’e açılıyoruz. Malta, Suriye üzere ülkelere kadar gidip avcılık yapıyoruz. Yakaladığımız orkinosları, getirip yetiştiriyoruz. Bu balığı yumurtadan üretmek uygulanabilir bir teknoloji olmadığı için avcılık yoluyla getiriyoruz. Ancak burada da her ülkenin kotası var. Orkinosta kotanın yüzde 60’ı AB ülkelerinin elinde. Yüzde 7’si Türkiye’nin, öbürleri Kuzey Afrika ülkelerinin” bilgisini verdi. Bunun adil bir durum olmadığını söyleyen Sagun, bu uygulamanın sağlıklı olmadığı eleştirisi yaptı.
TÜRKİYE, SEAFOOD’A ÇIKARMA YAPTI
İspanya’nın Barcelona kentinde düzenlenen Seafood fuarına katılan Türkiye, fuarda Norveç standının yanında yer alarak Norveçli balıkçılara karşı gövde gösterisi yaptı. İstanbul Su Eserleri ve Mamulleri İhracatçı Birliği (İSHİB) önderliğinde ulusal iştirak yapılan fuara Türkiye’den 20 üretici katıldı. Dünyanın en itibarlı balık fuarı olarak kabul edilen ve evvelce Brüksel’de düzenlenen Seafood, son 3 yıldır Barcelona’da organize ediliyor. Türkiye, 18 yıldır Seafood fuarına katılıyor
patronlardunyasi.com
Kaynak Web Site: İşverenlerin Dünyası
Haber Url Adresi: https://www.patronlardunyasi.com/turk-balikcisindan-cin-pazarina-cikarma
