Karşılıksız çek oranı artıyor

Ekonomim’den Ferda Besli bugün köşesinde “karşılıksız kalan çeklerin meblağının süratle yükseldiğini” konusundan bahsetti. Besli’nin “Karşılıksız çek oranı artıyor” konusunu yazdığı yazısı;

Türkiye Bankalar Birliği bilgilerine nazaran bankalara ibraz edilen çek adedi süratle düşerken karşılıksız kalan çeklerin meblağı süratle yükselmektedir. TBB bilgilerinin son bir yılını tahlil ettik. 1 yıl evvel yüzde 1,04 olan karşılıksız çek oranı iki katına çıkarak yüzde 2,07’e ulaşmıştır. Son bir yılda 5.2 trilyon TL çek bankalara ibraz edilirken bunların 76.6 milyar TL’si karşılıksız oldu. 2023’ün birinci iki ayında toplam 1,8 milyar TL senet protesto olurken bu yılın birinci iki ayında ise toplam 4,4 milyar TL senet protesto oldu ve artış oranı yüzde 148.

Enflasyon ile gayrette TCMB tarafından uygulanan sıkı para siyaseti sonucunda artan siyaset ve piyasa faizlerinin olumsuz tesirlerinin şirketlerin nakit akışında sıkışıklığa yol açacağı kesin. Kamu ve maliye siyasetlerinde yapılacak olan ek düzenlemelerin tesiri ile piyasalar oldukça zorlanacak görünüyor. Bir yandan iç talepte beklenen zayıflama, bir yandan bankaların kredi siyasetlerinde sıkılaştırma şirketlerin nakit akış istikrarını bozacak. Bir yandan da müşterilerden alınan çeklerin karşılıksız çıkması durumu biraz daha ağırlaştıracak.

Kredi faizleri biraz daha yükseldi. TCMB datalarına nazaran geçen hafta yüzde 69 oldu. Üzerine BSMV ve banka komitesini eklediğinizde efektif faiz yüzde 80 düzeylerinde. Önümüzdeki bir yıl içinde enflasyonun piyasa beklentilerine nazaran yüzde 35,17 olacağını varsayar isek yüzde 45 gerçek faizi şirketlerin ödemesi mümkün değil. Tarihi taban düzeylerde olan problemli kredi oranının (NPL) tekrar yükselişe geçeceğini bekliyoruz.

Sonuç olarak, işler yavaşlıyor ve piyasada keşide edilen çekler adet ve fiyat olarak azalırken karşılıksız oranı hem çeklerde hem senette artıyor. Risk idaresi öne çıkıyor.

patronlardunyasi.com