İş insanı Murat Ülker’den tartışma yaratacak soru

Yıldız Holding Yönetim Kurulu üyesi Murat Ülker, iş dünyasında tartışma yaratacak bir mevzuyu kaleme aldı. Şirketlerin İdare Kurulları’nda dünyaca ünlü felsefeciler olsaydı ne olurdu sorusunu soran Ülker’in ilgi cazibeli yazısı;

“Yeni yönetim kurulu üyeniz…
Sokrates, Platon-Eflatun, Aristoteles, Epikür, Marcus Aurelius, Rene Descartes, Benedictus Spinoza, John Locke, David Hume, Immanuel Kant, Georg Friedrich Hegel, Arthur Schopenhauer, Søren Kierkegaard, Friedrich Nietzsche, Sigmund Freud, John Dewey, Bertrand Russell, Carl Gustav Jung, Jean Piaget, Martin Heidegger, Ludwig Wittgenstein, Jacques Lacan, Jean-Paul Sartre, Simone de Beauvoir, Albert Camus, Emanuel Levinas, Hannah Arendt, Maurice Merleau-Ponty, Michel Foucault, Karl Popper, Thomas Kuhn, Theodor W. Adorno, Jürgen Habermas, Claude Levi-Strauss, Jacques Derrida, Jean-François Lyotard, Slavoj Zizek üzere değerli şahıslardan biri olsaydı?!?
Hep şöyle bir dilek lisana getirilir; ülkeye bir tane daha Atatürk gelse, artık 10 tane daha Vehbi Koç olacaktı. Bu mümkün olmamasına karşın dillendirilir ve aslında bir ümitsizlik aşılanır topluma hiç istenmeden. Halbuki hiç de o denli değil, mesela hatırlayın, ne demişti Mustafa Kemal: Benim naçiz bedenim elbette toprak olacaktır. Ama Türkiye Cumhuriyeti ebediyen payidar kalacaktır.
Yine istifade edilmek istendiğinde, dini/sosyal/ahlaki mevzularda peygamberimizden nakille bize ulaşan sözleri vardır. Hatta bu hadisleri haber veren kitaplardan birinin muharriri Tirmizi, kitabına şöyle başlıyor. Bu kitabı alıp okuyanın konutunda adeta konuşan bir peygamber vardır.
Neyse biz mevzumuza dönersek, özellikle yıllardır mentorluk verdiğim bağımsız yönetim kurulu üyesi olmak isteyenlere pek yararlı bir ek bakış açısı geliştirmelerine yardım edecek bu kitabı özetlerken hedefim iki bin beş yüz yıllık tarihteki bu değerli filozoflarla birlikte çalışmak/danışmak kabil olsaydı, formunda bir fikirdi.
Görelim bakalım Mevlam neyler, neylerse hoş eyler.
1.Sokrates (MÖ 469-399): “Adalet nedir?” diyen Sokrates, ahlaki bedelleri araştırma tutkusunu söz eder. Adalet, cüret ve dostluk üzere kavramları sorgulardı. Sokrates, Atina’da doğdu. Yazılı metin bırakmadan, kanılarını tartışarak yaydı. “Kendini tanı” prensibini benimseyerek bilgiyi faziletle özdeşleştirdi. Daima “neden?” sorusunu sorarak derin diyaloglar oluşturdu. Bilginin peşinden koşmak ve faziletli olmak, hayatın temel hedefi olmalıdır, kaygısı.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Sokrates, idare şurasında temel sorularla diyalog başlatır, adaleti ve şeffaf irtibatı teşvik ederdi. Açık tartışmalarla çalışanların iştirakini artırır, hakikat kararların alınmasına yardımcı olurdu. Çalışanların etik bedelleri benimsemesini sağlamak için eğitimler düzenlerdi.
Sokrates’in Muhtemel Teklifleri:
· Alana çıkın.
· “Bilmiyorum.” demenin gücünü kullanın.
· Gençlerle vakit geçirin.
2.Platon-Eflatun (MÖ 427-347) Alfred North Whitehead, “Batı ideoloji tarihi Platon’a düşülen dipnotlardan ibarettir.” demiştir. Platon, ideoloji üzerindeki derin tesiriyle bilinir. Platon da Atina’da doğdu. Sokrates’in öğrencisi oldu ve “Akademi”yi kurdu.
Teorisi: Mağara Alegorisi. Gerçek dünya dışarıdadır. Evvel kendini teşhis. Bilgiye ulaşmak kıymetlidir. Ülkü Devlet: İnsanları filozoflar yönetmelidir. Sanatı bir taklit olarak görür (mimesis), sanatın aldatıcı oluğunu savunur, ahlaki tesirleri konusunda korkuludur ve fakat eğitimin kesimi görür.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Platon, idare konseyine temel felsefi sorularla katılır ve idare anlayışını sorgulardı. Adalet, doğruluk ve etik kıymetler üzerine tartışmalar başlatırdı. İdarede felsefi unsurları kullanarak, daha uygun bir liderlik ve idare modeli geliştirmeyi amaçlardı. Çalışanların fikirlerine kıymet verir ve çeşitliliği teşvik ederdi.
Platon’un Mümkün Teklifleri:
· Mağaradan çıkın.
· Kendinizi tanıyın.
· Çeşitliliğe açık olun.
· Sanata eğitimde yer verin.
· Toplum için âlâ olanı hedefleyin.

3.Aristoteles (MÖ 384-322): “Boşuna kendinizi kandırmayın; daima yaptığınız şey neyse siz ondan ibaretsiniz. Alışkanlıkları kişinin karakterini belirler.” der Aristoteles.
Aristoteles, Makedonya’da doğdu. Platon’un Akademisi’nde eğitim aldı ve Lyceum’u kurdu.
Teorisi:
· Fazilet ve Memnunluk: Fazilet, yapılması gerekeni en güzel formda yapmaktır.
· Mantık: Özdeşlik, Çelişmezlik ve Üçüncü Halin İmkansızlığı kanunları.
· Sanat ve Katarsis: Tragedyaların duygusal arınma sağladığını savunur.
Yönetim Heyetine Davet Edilirse: Aristoteles, idare şurasında toplantıları bahçede yapmayı tercih ederdi. Kurumun misyon ve vizyonunun nasıl yaşatıldığını sorgular, toplumsal sorumluluk projelerinin çalışan bağlılığına tesirini araştırırdı. Tertip yapısında çevikliği benimser ve süreçlerin ne kadar açık ve anlaşılır olduğunu sorgulardı. Çalışanların ferdî gelişimlerine ehemmiyet verirdi.

4.Epikür (MÖ 341-270): “Bilginin emeli; insanı bilgisizlikten ve boş inançlardan, ilah ve mevt endişesinden kurtarmaktır. Ve bu olmadan memnun olmaya imkan yoktur.” diyen Epikür, bilginin mutluluğa ulaşmanın anahtarı olduğunu savunur. Atina’da Epikürcülük okulunu kurdu ve kendini insanları endişelerden kurtararak mutluluğa ulaştırmaya adadı.
Teorisi
· Haz ve Memnunluk: Huzur (ataraksiya) elde etmek.
· Vefat ve İlahlar: Mevt korkulacak bir şey değildir.
· Dostluk ve Toplumsal Ömür: Dostluklar samimi sohbetler üzerine konseyidir.
Yönetim Şurasına Davet Edilirse: Epikür, bir yönetim kurulu toplantısına katılsaydı, muhtemelen toplantının bahçede yahut açık havada yapılmasını tercih ederdi. Çeşitlilik ve iştirak bahislerine odaklanır, bayanların ve gençlerin rolünü sorgulardı. Çalışanların memnunluğunu, itimat ve şeffaflığı sorgular, denetimin yerine inancı koymanın kıymetini vurgulardı. Epikür’ün seveceği kurumlar, çalışanların kendi müsaadelerini ve kar paketlerini belirlediği, açık ve eğlenceli çalışma ortamları sağlayan yerler olurdu.

5.Marcus Aurelius (MS 121-180): “İyi insan nasıl olmalı diye tartışarak daha fazla vakit kaybetme, âlâ insan ol.” diyen Marcus Aurelius, harekete geçmenin kıymetini vurgular. Bir Roma İmparatoru olan Marcus Aurelius, Stoacı ideolojisiyle bilinir.
Teorisi: Stoacılık: Bilgelik, ölçülülük, adalet ve yürek faziletleri.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Marcus Aurelius, bir yönetim kurulu toplantısına katılsaydı, şu temalar üzerinde dururdu:
· Premeditatio Malorum: Makus senaryolara hazırlıklı olun.
· Amor Fati: Olanı kabul edin.
· Memento Mori: Mevti hatırlayarak yaşayın.
“Yerinize kimleri yetiştiriyorsunuz? Sizden daha donanımlı önderler yetiştirmek için bugünden neler yapıyorsunuz?” üzere sorular sorarak, gelecekteki başkanların yetiştirilmesine odaklanırdı.

6.Rene Descartes (1596-1650): “Her çözdüğüm matematik sorunu daha sonra diğer bir sorunu çözmeme yardım edecek bir kural ihdas etti.” diyen Descartes, sistematik düşünmek ve öğrenmenin değerini vurgular. Rene, 1596da Fransa’da doğdu. Hukuk eğitimi aldı, lakin ideoloji ve bilimle ilgilendi. “Meditasyonlar” ve “Yöntem Üzerine Söylev” üzere yapıtları çağdaş ideolojinin temel taşlarıdır.
Teorisi: Descartes, sistematik şüpheciliği ve metodik yaklaşımı ile bilinir. Zihin ve vücudun farklı varlıklar olduğunu öne sürer. Bu yaklaşım, bilimsel ve felsefi fikrin gelişimine büyük katkı sağlamıştır.
Yönetim Heyetine Davet Edilirse: Descartes’ın metodik şüpheciliği, iş dünyasında stratejileri sorgulamak ve yanlışsız varsayımları test etmek için kullanılabilir. Daima sorgulayan ve merak eden bir yaklaşım benimsemek, iş dünyasında başarıyı artırır.

7.Benedictus Spinoza (1632–1677): “Havaya atılan bir taş düşünebilseydi, kendi isteğiyle yere düştüğünü sanırdı.” demişti. Spinoza burada insanların tabiat maddeleri tarafından belirlenen olayları kendi iradeleriyle gerçekleştirdiklerini sanmalarının yanılgısını söz eder.
“Önemli olan yargılamak değil, anlamaktır.” diyen Spinoza anlamanın ve empati kurmanın, yargılamaktan daha kıymetli olduğunu vurgular. 1632de Amsterdam’da doğan Spinoza, Yahudi cemaatinden aforoz edildi ve lens yaparak geçimini sağladı. 45 yaşında akciğer rahatsızlığından öldü.
Teorisi: Spinoza, panteizmin temellerini atarak Tanrı’nın kozmosun kendisi olduğunu savunur. Özgür iradenin varlığını sorgular ve her şeyin evvelce belirlenmiş olduğunu öne sürer.
Yönetim Şurasına Davet Edilirse: Spinoza, öncelikle kurumun misyon ve vizyonunu sorgulardı. Kurumsal bedellerin ne kadar içselleştirildiğini ve uygulamalara nasıl yansıdığını tahlil ederdi. Ayrıyeten, farklı görüşlere açık olmanın ve empati kurmanın ehemmiyetini vurgulardı.

8.John Locke (1632–1704): “Anlama yetimizin kapasitesini ve kavrayışımızı aşan mevzuların neler olduğunu belirlemeden ahlak ve dinin prensipleri tesis edilemez.” dedi John Locke, bilgi teorisi ve tecrübesi insan anlayışının merkezine koydu. John Locke, 1632de İngiltere’de doğdu. Siyasi ve dini ıslahatları savunan çalışmalarıyla tanındı. “Yönetim Üzerine İki İnceleme” yapıtıyla çağdaş liberalizmin temellerini attı. Özgürlüklerin korunması gerektiğini savundu.
Teorisi: Locke, “Tabula Rasa” teorisiyle, insanların tecrübelerle şekillendiğini ileri sürdü. Bilgi, duyusal tecrübeden ve rasyonel kanıdan meydana gelir, dedi.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Locke, idare konseylerinde özgürlük, eşitlik ve ferdi hakların korunmasını vurgulardı. Eğitim ve daima öğrenmeyi teşvik ederdi. Kurumsal etik kuralların anlaşılmasını ve içselleştirilmesini sağlardı.

9.David Hume (1711–1776): “Hiçbir şey insanın hayal gücü kadar özgür değildir.” diyerek David Hume, insan zihninin sınırsız yaratıcılığını ve özgürlüğünü vurgular. 1711de Edinburgh’da doğdu. Hukuk eğitimine başladı fakat ideolojiye yöneldi. “İnsan Tabiatı Üzerine Bir İnceleme” yapıtı başta ilgi görmedi, lakin İngiltere tarihi üzerine yazdığı kitaplarla tanındı.
Teorisi: Hume, bilgiyi duyusal tecrübeye dayandırır ve nedensellik üzere kavramların insan zihninin eseri olduğunu savunur. Ahlaki bedellerin ferdî hisler ve toplumsal normlarla şekillendiğini öne sürer.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Hume, idare heyetinde karar alma süreçlerinde katılık ve mutlak doğrulara itimadı sorgulardı. Hislerin ve tutkuların karar alma süreçlerindeki değerini vurgular, empatinin ve duygusal zekânın kadro içi bağlantı ve iş birliğini artıracağını savunurdu. Duygusal yansıların önemsenmesinin karmaşık durumları anlamada ve uygun reaksiyonlar vermede yardımcı olabileceğini belirtirdi. İdare heyetlerinde, daha istikrarlı ve insan merkezli kararlar alınmasını teşvik ederdi.

10. Immanuel Kant (1724–1804): “Sapere aude! Yani aklını kullanma hamasetini göster!” diye haykıran Immanuel Kant, bireylerin bağımsız ve eleştirel düşünmeleri gerektiğini vurgular. Kant 1724te Königsberg’de doğdu. Disiplinli bir hayatı vardı ve ideoloji profesörü olarak çalıştı.
Teorisi: Kant, “Saf Aklın Eleştirisi” yapıtında, insan zihninin dünyayı muhakkak kalıplar içinde algıladığını savunur. “Numen” ve “fenomen” ayrımı ile, gerçekliğin özünü bilemeyeceğimizi, yalnızca bize nasıl göründüğünü anlayabileceğimizi öne sürer. Ahlak ideolojisinde ise, kozmik ahlak maddeleri oluşturmanın ehemmiyetini vurgular.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Kant, idare konseyinde sabah erken başlayan ve akşam yürüyüşüyle son bulan toplantılar düzenlerdi. Sorularla yönlendirirdi: Neleri bilebiliriz? Gerisinde hangi varsayımlarımız var? Daha güzel olmak için ne yapıyoruz? Sanat ve estetiği nasıl katabiliriz? Neyi umut ediyoruz? Bu sorularla derin düşünmeyi ve manalı kararlar almayı sağlardı.

10.Georg Friedrich Hegel (1770–1831): “Gerçek olan her şey ussaldır, ussal olan her şey gerçektir.” demiştir Georg Friedrich Hegel, gerçeklik ve aklın ahenk içinde olduğunu savunur. Hegel, 1770te Stuttgart’ta doğdu. Teoloji eğitimi aldıktan sonra ideolojiye yöneldi ve çeşitli üniversitelerde profesörlük yaptı.
Teorisi: Hegel, tarihî süreçleri daimi bir gelişim ve amaçlanan bir son ile yorumlar. Diyalektik yaklaşımıyla, tez, antitez ve sentez sürecini tanımlar.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Hegel, idare şurasında diyalektik yaklaşımı ve bütünselliği vurgulardı. Güç dinamiklerini ve kurum içi istikrarları tahlil eder, stratejik kararlar alınmasını sağlardı. Kurumun tarihindeki kıymetli dönüm noktalarını belirleyerek, geleceğe dair stratejik kararlar alınmasını teşvik ederdi. Kurumsal “geist” (ruh) kavramını tartışarak, kurumun bütünsel yararını gözeten adımlar atılmasını sağlar ve kararların bütünün yararına olmasını teşvik ederdi.

11.Arthur Schopenhauer (1788–1860): “Bu dünya benim dizaynımdır.” demişti Arthur Schopenhauer. Dünyayı insanın iradesi ve algıları üzerinden tanımlayan Schopenhauer, 1788de Danzig’de doğdu. “İstem ve Tasarım Olarak Dünya” yapıtıyla tanındı.
Teorisi: Schopenhauer, iradenin her şeyin temelinde yatan bir güç olduğunu savunur. Dünya temelde anlamsız bir trajedidir ve memnunluk süreksiz ve aldatıcıdır. Sanat, bilhassa müzik, insanı vakit ve yerin kısıtlamalarından kurtarır.
Yönetim Şurasına Davet Edilirse: Schopenhauer, idare şurasında mevcut iş süreçlerini ve rekabet dinamiklerini sorgulardı. Sanatın ve estetiğin iş dünyasındaki yerini vurgular, kurumların sanatla olan bağlantılarını ve topluma sanat yoluyla nasıl katkıda bulunduklarını sorgulardı. Sanatın, çalışanların yaratıcılığını ve farkındalığını artıran değerli bir öge olduğunu savunur ve kurumsal kararların sanatın rehberliğinde, daha insancıl ve hassas bir yaklaşımla alınması gerektiğini savunurdu.

12. Søren Kierkegaard (1813–1855): “Yaşam çözülmesi gereken bir sorun değil, deneyimlenmesi gereken bir gerçekliktir.” inancındaydı Søren Kierkegaard, hayatın kişisel tecrübelerle mana kazanması gerektiğini vurgulardı. 1813te Kopenhag’da doğan ve hayatı boyunca ideolojiye yönelen Søren’in nişanlısı Regine Olsen ile ilgisi felsefi kanılarını derinden etkiledi.
Teorisi: Kierkegaard, öznelci bir felsefi yaklaşım geliştirerek, ferdi tecrübe ve seçimlerin ehemmiyetini vurguladı. Varoluşun manasını bireyin kendisi ve ilgiler ağı içinde aradı.
Yönetim Şurasına Davet Edilirse: Kierkegaard, idare konseylerinin kurumları statik yapılar olarak değil, daima gelişen ve evrimleşen canlı sistemler olarak yönetmeleri gerektiğini öne sürer. Esneklik, ahenk yeteneği ve bireyler ortası ilgilere odaklanır. Ferdi katkılara ve iç dinamiklere kıymet vererek, kurumların daha esnek ve hassas olmalarını sağlamaya çalışırdı.

13.Friedrich Nietzsche (1844–1900): “Yeryüzüne sadık kalın dostlarım.” nasihatıydı Friedrich Nietzsche’nin. O insanların dünya gerçeklerini kabul ederek ahenk içinde yaşamasını önemserdi. 1844te doğdu, teoloji değil klasik filolojiyi seçti ve akademik bir yolda ilerledi. Ancak sıhhat sıkıntıları nedeniyle akademiden ayrıldı.
Teorisi: Nietzsche, “Tanrı öldü” teziyle klasik pahaların yerini yitirdiğini ve insanların kendi paha sistemlerini yaratması gerektiğini savunurdu. “Übermensch” konseptiyle, insanların kendi pahalarını yaratmalarını önerirdi.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Nietzsche, idare şuralarında mevcut yapıları sorgulayıp yine şekillendirmeyi teşvik ederdi. Kıskançlık ve çatışmaları stratejik avantaj olarak görmeyi önerir, kurum içi değişim için yiğit sorular sorardı: Kimleri kıskanıyorsunuz? Hangi çatışmalarla yüzleşmelisiniz? Hangi alışkanlıklarınızı değiştirmelisiniz? Kurumun daima olarak kendini yenilemesini ve değişime açık olmasını teşvik ederdi.

14.Sigmund Freud (1856–1939): “Bir puro, bazen yalnızca bir purodur.” dediği söylenir. O bir yandan insanın egosunu “savunma mekanizmaları” () üzere derin ruhsal konseptlerle açıklarken başka yandan her şeyin derin ruhsal manalar taşımadığını, kimi şeylerin yüzeydeki kolaylıkları ile anlaşılması gerektiğini vurgular. Freud, 1856 yılında Avusturya-Macaristan İmparatorluğu’nda doğdu. Tıp eğitimi aldı, “nörolog” unvanını kazandı ve psikanalitik teorilerini geliştirdi. Babasıyla olan karmaşık bağlantısı, “Oedipus kompleksi” (*) teorisine ilham verdi.
Teorisi: Freud, insan davranışlarının şuur dışı motivasyonlar tarafından yönlendirildiğine inanmıştır. “İd, ego ve süperego” üzere kavramları ortaya atmış ve düşlerin yorumlanması ile tanınmıştır.
Yönetim Şurasına Davet Edilirse: Freud ve yeğeni Edward Bernays’in çalışmaları, idare şuralarında insan davranışları üzerine tesirli stratejiler geliştirmek için kullanılabilir. Freud, insanların birden fazla vakit şuur dışı güdülerle hareket ettiğini söyler. Bernays ise bu teoriyi halkla ilgiler alanında kullanarak insanları etkileme yollarını göstermiştir. İdare heyetleri, tüketicilerin nasıl karar verdiğini daha yeterli anlamak ve bu bilgiyi stratejilerini planlamada kullanmak için Freud’un ve Bernays’in çalışmalarından yararlanabilir.

15. John Dewey (1859–1952): “Bilimdeki her büyük ilerleyiş, hayal gücünün yeni bir atağından ileri gelir.” diyen John Dewey, bilimsel ilerlemelerin yaratıcı niyet ve hayal gücü ile mümkün olduğunu vurgular.
John Dewey, 1859da Vermont’ta doğdu. Amerikan pragmatizminin öncülerinden biridir ve eğitim üzerine ağırlaşarak, tecrübelerin ve etkileşimin bilgi edinmedeki rolünü vurgulamıştır.
Teorisi: Dewey, bilginin pratik uygulamalarla mana kazandığını savunur. Eğitimde, toplumsal ve demokratik bir etkileşim sürecinin ehemmiyetini vurgular.
Yönetim Şurasına Davet Edilirse: Dewey, idare konseyinde kurum içi ve dışı eğitim programlarına iştiraki ve aktifliğini sorgulardı. Eğitim programlarının işin stratejik bir modülü olarak görülmesini ve çalışanların gelişimini destekleyen fırsatlar sunulmasını dilek ederdi. Performans sistemleriyle çalışanların reaksiyonlarını ölçmeyi, eğitimin insani pahaları öne çıkaracak bir araç olmasını teşvik ederdi.

16. Bertrand Russell (1872–1970): Dünyanın meselesini; “Akıllılar daima kuşku içindeyken aptalların küstahça kendilerinden emin olmalarıdır.” diye açıklayan Bertrand Russell, bilgili insanların huzursuz ve sorgulayıcı olması ile bilgisiz şahısların çok özgüvenli davranışları ortasındaki çelişkiyi vurgulamıştır. Aristokrat bir ailede doğan Bertrand Russell genç yaşta ailesini kaybetmiştir. Matematiğe olan ilgisi ile ideoloji ve siyaset alanlarında aktif olmuştur.
Teorisi: Analitik ideolojinin kurucularındandır ve matematik ile mantığı birleştirerek lisan ve bilgi üzerine çalışmalar yapmıştır.
Yönetim Şurasına Davet Edilirse: Russell, yönetim kurulu toplantılarında işlerin ehemmiyetini sorgulamak için kullanılabilecek fikirler sunardı. İşin çok değerli olduğunu düşünmenin gerilim yaratabileceğini belirterek, işi sevmek ile işi değerli görmek ortasındaki farka dikkat çekerdi. Russell, üyelerin cesurca tenkit yapmalarını ve şahsî sonlarını nasıl tanımladıklarını düşünmelerini önerirdi. Ayrıyeten, insanların nasıl hatırlanmak istediklerini (legacy) sorar ve her şeye baştan başlamak kabil olsaydı nelerin farklı olacağı üzere bahisleri tartışmaya açardı.

17.Carl Gustav Jung (1875–1961): “Sen, ruhunda ihtiyaç duyduğun şeyin kölesisin.” diyen Carl G. Jung, insanların şuurlu kararlarından daha tesirli olan derin gereksinimlerinin davranışlarını yönlendirdiğini vurgular. 1875te İsviçre’de doğdu. Freud ile çalıştı, lakin fikir ayrılıkları nedeniyle yolları ayrıldı. Jung, analitik psikolojiyi geliştirerek kendi teorilerini oluşturdu.
Teorisi: Jung’un teorileri arketipler (*), kolektif bilinçaltı ve şahsî gelişim üzerine ağırlaşır. Kolektif bilinçaltı, içgüdüsel bilgileri ve imgeleri barındırır. Jung, ruhsal gelişimin arketiplerle yüzleşerek sağlandığını öne sürer.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Jung’un teorileri, şirketlerin ve bireylerin kendi iç dinamiklerini anlamalarına yardımcı olurdu. Kurumların hangi arketiplere uygun olduğunu tahlil eder, bu da fonksiyonellik, kriz idaresi ve pazarlama stratejilerinde kıymetli rol oynardı. Örneğin, ‘Kahraman’ arketipi daima gelişmeyi, ‘Sihirbaz’ arketipi ise yenilikçiliği temsil eder. Bu yaklaşım, kurumların kendilerini ve rekabeti daha uygun anlamalarını sağlar.

18.Jean Piaget (1896–1980): “Zekâ, ne yapacağınızı bilmediğinizde kullandığınız şeydir.”: Jean Piaget. Bu, zekânın bilinmeyen ve sorun çözmek gerektiren durumlarla başa çıkma kabiliyetini söz eder. 1896da İsviçre’de doğdu. Çocuk psikolojisi ve eğitim teorileri üzerine çalışmalar yaptı ve çocukların bilişsel gelişim evrelerini belirledi.
Teorisi: Piaget, çocukların bilişsel gelişimini dört basamakta incelemiştir: Duyusal-Motor, Süreç Öncesi, Somut İşlemsel ve Soyut İşlemsel. Çocuklar, etkin öğrenenlerdir ve bilgiyi keşfetme yoluyla edinirler.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Piaget, zekanın şiddetli durumlarla ortaya çıktığına inanır. İdare heyetlerine, hazır karşılıklar sunan zeka testlerinin ötesinde gerçekçi diyaloglar yaratmanın değerini vurgulardı. Çocukların gelişimine misal formda, şirketlerin de etkileşimler yoluyla öğrenip adapte olmaları gerektiğini savunurdu. Meselelerin tahlili ve iç dinamiklerin anlaşılmasında, bireyler ve kurumlar ortasındaki etkileşimlerin derinlemesine incelenmesi gerektiğini önerirdi.

19.Martin Heidegger (1889–1976): “Çağımızda düşündürücü olan, bizim hâlâ düşünmüyor olduğumuzdur.” der Martin Heidegger ve çağdaş çağın karmaşıklığı karşısında insanların derin düşünmekten kaçındığını söz eder. 1889da Almanya’da doğdu. İdeolojiye yöneldiğinde “Varlık ve Zaman” isimli yapıtını yayınladı.
Teorisi: Heidegger’in ideolojisi, varlık üzerine derin sorular sormaya dayanır. “Dasein” (orada olma) kavramı ile varlığın kendisini sorgulayan ve manalandıran bir varlık olarak insanı tanımlar. Vaktin, insan varoluşunun temel bir ögesi olduğunu vurgular.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Heidegger, idare heyetinde derin düşünmenin değerine vurgu yapardı. Toplantıların tabiatta yapılmasını ve doğal eserlerin tüketilmesini önerirdi. Teknoloji çağında her şeyin araç olarak görülmesi ve verimlilik ismine insanları güç kaynağı üzere kullanmanın tehlikelerine dikkat çekerdi. Dijital dönüşüm ve karbon ayak izi üzere mevzuların tartışılmasını önemserdi. İnsanları ve doğayı yalnızca araç olarak görmenin büyük bir tehlike olduğunu belirtirdi.

20.Ludwig Wittgenstein (1889–1951): “Dilimin sonları, dünyamın hudutları demektir.” diyerek Ludwig Wittgenstein, lisanın düşünme ve manaya kapasitemizi nasıl şekillendirdiğini ve sonlandırdığını söz eder. 1889da Viyana’da doğdu. Mühendislik eğitimi aldı lakin ideolojiye yöneldi. “Tractatus Logico-Philosophicus” isimli yapıtını yazdı.
Teorisi: Wittgenstein, lisanın kanıyı şekillendirdiğini savundu. Lisanın kullanımının bağlama nazaran değiştiğini ve mananın lisan oyunlarıyla belirlendiğini vurguladı.
Yönetim Heyetine Davet Edilirse: Wittgenstein, idare şurasında sonlu olabilir, bu yüzden dikkatli bağlantı kurmak değerlidir. Kullanılan lisanın hudutlarının niyet ve irtibatı nasıl etkilediğini sorgulardı. Her dal ve kurumun kendi lisanına eleştirel bakışla yaklaşır, lisanın kısıtlamalarını aşmayı önerirdi. Takımların kendi lisan sonlarını aşarak yenilikçi düşünmelerini teşvik edip, takım üyelerinin hayallerini sorgulamalarını ve gerçek bedellerini bulmalarını önerirdi.

21.Jacques Lacan (1901–1981): Lacan, hislerin ve kanıların lisan aracılığıyla dışa vurulduğunu tabir eder. 1901de Paris’te doğdu. Freud’un psikanaliz teorilerini matematik, ideoloji, dilbilim ve antropoloji ile birleştirdi (Kalp deniz, lisan kıyıdır. Denizde ne varsa kıyıya o vurur-Mevlana).
Teorisi: Lacan, id, ego ve süperego yerine imgesel, sembolik ve gerçek evreleri tanımlar. İmgesel evre, aynada kendini tanıma sürecidir. Sembolik evre, kültürel ve dilsel yapıların oluşturduğu evredir. Gerçek evre ise lisanın ötesindeki travmatik tecrübeleri kapsar.
Yönetim Şurasına Davet Edilirse: Lacan’ın terapi seansları alışılmış kalıpların dışındaydı; bazen yalnızca 5 dakika sürerdi. İdare konseyinde ne kadar sabredeceği meçhuldür; iş çıkışı bir yemeğe katılabilir yahut bir seyahatinize eşlik edebilirdi. Sorularına net cevaplar beklemez, fikir süreçlerinizi önemserdi. Başkan olarak en büyük dileğinizi ve eksikliklerinizi sorgulardı. Kurumsal gücünüzün kaynağını ve bu eksikliklerin nasıl gündeme geldiğini irdeleyebilirdi.

22.Jean-Paul Sartre (1905–1980): “Varoluş özden evvel gelir.” dedi Jean-Paul Sartre, insanın evvel var olduğunu ve kendi özünü, bedellerini, manasını kendi seçimleriyle yarattığını tabir etti. 1905te Paris’te doğdu. Simone de Beauvoir ile tanıştı. “Varlık ve Hiçlik” yapıtını yazdı ve 1964te Nobel Edebiyat Ödülü’nü reddetti.
Teorisi: Sartre, Rab’ın olmadığı bir dünyada insanın manasını kendi seçimleriyle yarattığını savunur. Özgürlük, sorumluluğu beraberinde getirir; bireyler seçimlerinin sorumluluğunu taşımalıdır.
Yönetim Şurasına Davet Edilirse: Sartre, şiddetli şartlarda bile özgürlüğün nasıl manalı olabileceğini vurgulardı. Bugünkü global krizler, pandemi ve makroekonomik zorluklara karşın, seçimlerimizin ehemmiyetine dikkat çekerdi. Özgürlük ve sorumluluğun ne manaya geldiği, önderler ve kurumlar için sorgulanmalıdır. Kurumun kıymetlerini yaratmak için iç ve dış paydaşlarla bağlantısı, otantik halleri deneyimleyebilecekleri alanların sunulması değerlidir. Sartre, idare şuralarının kendilerini ve etraflarını daha derinlemesine anlamalarını sağlardı.

23.Simone de Beauvoir (1908–1986): “Kadın doğulmaz, bayan olunur.” demiştir Simone de Beauvoir. Bu kelam, toplumsal cinsiyetin biyolojik değil, toplumsal ve kültürel bir inşa olduğunu tabir eder. 1908de Paris’te doğdu. Sorbonne’da ideoloji eğitimi aldı ve Sartre ile tanıştı. “İkinci Cinsiyet” kitabıyla feminist hareketin öncüsü oldu. Hayatını müelliflik, öğretmenlik ve aktivizmle geçirdi, 1986da Paris’te öldü.
Teorisi: Beauvoir, bayanların toplumsal cinsiyet rollerine hapsedildiğini ve bu rollerin özgürlüklerini kısıtladığını savunur. Varoluşçuluk perspektifinden, bayanların kendi kimliklerini ve özgürlüklerini tekrar inşa etmeleri gerektiğini öne sürer.
Yönetim Heyetine Davet Edilirse: Simone de Beauvoir’yi ağırlamak heyecan verici olurdu. Gündeminde özgürlük ve bayan hakları olurdu. Çalışanların kendi pahalarını nasıl tasarladıkları, bayanların kurum içindeki rolleri ve hakları üzere hususlara odaklanırdı. Vakit içinde ne üzere değişiklikler gözlemlendiği ve kurum olarak neyin farklılaştırılabileceği hakkında tartışmalar teşvik ederdi. Daha özgür çalışan ve kurum bağlarına ne kadar hazır olduğunuzu sorgulatırdı.

24.Albert Camus (1913–1960): “Hayat hiçbir şey değildir, itina ile yaşayınız.” diyen Albert Camus, hayatın manasını bizim yarattığımızı ve her anı itinayla yaşamanın kıymetini vurgular. Camus, 1913te Cezayir’de doğdu. Fakir bir çocukluk geçirdi, babasını I. Dünya Savaşı’nda kaybetti. Birinci değerli yapıtları “Sisifos Söyleni” isimli deneme kitabı ve “Yabancı” isimli romanıdır. 1940ta Paris’e taşındı, direnişçilere katıldı ve müelliflik yaptı.1957de Nobel Edebiyat Ödülü’nü aldı.1960ta trajik bir otomobil kazasında hayatını kaybetti.
Teorisi: Camus, hayatın absürt olduğunu ve insanların bu absürdü kabullenerek mana yaratmaları gerektiğini savunur. “Sisifos Söyleni”nde, Sisifos’un sonsuz ve anlamsız gayretini insan varoluşuna benzetir ve bu durumu kabullenmenin özgürlük getirdiğini söyler.
Yönetim Heyetine Davet Edilirse: Camus’yu idare konseyine değil, genç profesyonellerle bir sohbete davet etmek uygun olurdu. Onlara hayatın absürtlüğünü kabul ederek nasıl mana yaratabileceklerini sorar, ritüelleri ve alışkanlıkları sorgulamalarını teşvik ederdi. Gençlerin ömür sevinçlerini neyin beslediğini düşünmelerini isterdi. Ayrıyeten, hayatlarında olumlu manada zorluk çıkarabilecek kimlerin olduğunu ve hangi sorumlulukları almaya hazır olduklarını tartışırdı. Âlâ uyku, sağlıklı beslenme ve fizikî aktivitenin değerini vurgulayarak, hayatı itinayla yaşamalarını tavsiye ederdi.

25.Emanuel Levinas (1906–1995): “Her büyük fikir kendi Stalinizm’inin tehdidi altındadır.” derken Emanuel Levinas, her güçlü fikrin, çoka kaçtığında, baskıcı ve zorba bir hâle dönüşme riskini taşıdığını tabir eder. 1906da Litvanya’nın Kaunas kentinde doğdu. Yahudi bir ailede büyüdü ve Birinci Dünya Savaşı sırasında Rusya’nın Ukrayna bölgesine göç etti. Strasbourg Üniversitesi ve Freiburg’da eğitim gördü. İkinci Dünya Savaşı’nda cepheye gönderildi ve esir düştü. Ailesinin birçoklarını 2. Dünya Savaşında kaybetti. 1957de akademik mesleğine başladı ve 1995te Paris’te hayatını kaybetti.
Teorisi: Levinas, Batı ideolojisinin “ben” merkezli anlayışına karşı çıkarak “öteki”nin değerini vurgular. Öteki olmadan ben’in var olamayacağını savunur. Ona nazaran, etik, varlıktan evvel gelir ve yüz yüze ilgilerde ötekini kabul etmek, mana yaratmanın temelidir.
Yönetim Şurasına Davet Edilirse: Kurum içindeki diyalogların “öteki”yi nasıl şekillendirdiğini sorgulatırdı. Kurum kültürünün, farklılıkları ne kadar kabul ettiğini ve “öteki”yi nasıl dahil ettiğini irdeleyerek başlardı. Bedellerinizi gözden geçirirken, her vakit birebir pahaları paylaşıp paylaşmadığınızı ve “öteki”ni ne kadar kabul ettiğinizi sorgulardı. “Neden buradayız?” yerine “Burada olmaya hakkımız var mı?” diye sormayı önerirdi. Ayrıyeten, kurum olarak hayvanlarla olan bağınızı ve dünya için ne yaptığınızı da dikkate almanızı isterdi.

26.Hannah Arendt (1906–1975): “İyinin düşmanı makûs değil, niyet yokluğudur.” dedi Hannah Arendt, berbatlığın kaynağının berbat niyet değil, düşünmeyi bırakmak ve sorgulamadan itaat etmek olduğunu kastediyordu. 1906da Hannover’de doğdu. Heidegger, Husserl ve Jaspers ile çalıştı. Hitler’in iktidarından sonra Fransa ve Amerika’ya göç etti. 1959da Princeton Üniversitesi’nde birinci bayan profesör olarak görev aldı ve 1975te New York’ta öldü.
Teorisi: Arendt, totalitarizmi ve berbatlığın sıradanlığını araştırdı. Nazi Eichmann davasını izleyerek, berbatlığın sıradan beşerler tarafından, düşünmeden ve sorgulamadan yapıldığını gözlemledi.
Yönetim Şurasına Davet Edilirse: Arendt’in perspektifinden hareketle, idare şuralarında fikrin ehemmiyetini ve totalitarizme karşı nasıl bir duruş sergileyebileceğimizi sorgulamak kritiktir. Toplantılarda kimlerin sesi daha çok çıkıyor ve unvanın getirdiği güç ne kadar tesirli? Sessiz kaldığınız durumlarda ne kadar sorumluluk alıyorsunuz ve kurum içinde farklı görüşlere ne kadar açıksınız? Arendt’in totalitarizm teorisi bağlamında, başkanın mutlak otoritesine karşı sorgulama ve düşünme yeteneğimizi koruyarak, kurum içi hiyerarşi ve mediokrasiyi masaya yatırmalıyız. İdare konseylerinde fikir ve sorgulamanın gücüyle güzelliği ve berbatlığı daha düzgün anlayabiliriz.

27.Maurice Merleau-Ponty (1908–1961): “Bu dünya düşündüğüm değil, yaşadığımdır.” diyen Maurice Merleau-Ponty, dünya ile olan bağımızın niyetlerimizden çok vücudumuz aracılığıyla kurulduğunu savunur. 1908de Rochefort-sur-Mer’de doğdu. Nazi direnişine katıldı ve Collège de France’ta profesör oldu. 1961de kalp krizi sonucu hayatını kaybetti.
Teorisi: Merleau-Ponty, dünya ile birinci ve temel bağımızın vücudumuzla olduğunu savunur. Algı fenomenolojisi, objelerin dünyada nasıl belirdiğini ve mana kazandığını araştırır.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Merleau-Ponty’nin birinci sorusu, “ne görüyorsunuz?” olurdu. Yönetim kurulu üyelerinin algılarının ne kadar farklı ve derin olduğunu sorgulardı. Akabinde, “Ne hissediyorsunuz?” diye sorarak, algının yalnızca zihinsel değil, bedensel bir tecrübe olduğunu vurgulardı. Son olarak, etik alakalar ve sanatla ilgili sorular sorarak, açıklık ve gelişimi teşvik eden bir ortam yaratmayı amaçlardı. Bu yaklaşımlar, iş dünyasında daha bütüncül ve insani bir perspektif kazandırabilir.

28.Michel Foucault (1926–1984): “Normal insan kurgudur.” derken Michel Foucault, olağanlık ve anormalliğin nasıl kurgulandığını sorgular. 1926da Fransa’da doğdu. Nietzsche’den etkilenerek tarih ve günümüzü sorgulayan bir niyet sistemi geliştirdi. 1984te öldü.
Teorisi: Foucault, güç ve bilgi ortasındaki ilgiyi inceler. Okullar, hastaneler, hapishaneler üzere kurumları tahlil etmiş ve biyoiktidar kavramını geliştirmiştir. Terim tam manasıyla devletlerin “bedenler üzerine kurmak istediği iktidar”dan kelam eder.
Yönetim Heyetine Davet Edilirse: Foucault, idare heyetinde güç dağılımını ve unvanların tesirini sorgulardı. Olağanlık ve anormallik tariflerinin nasıl değiştiğini inceler, farklı görüşlerin nasıl desteklendiğini sorardı. Ofis düzenlemelerini kıymetlendirir, insanların kaynak olarak mı yoksa daha fazlası olarak mı görüldüğünü ve nasıl motive edildiklerini merak ederdi. Kurumun telaffuzları ve normlara uymayanların durumu üzerine sorular sorarak idare şurasını derinlemesine düşündürürdü.

29.Karl Popper (1902–1994): “Elimizden gelen tek şey, en âlâ kuramımızı yanlışlayacak içeriği aramaktır.” diyordu Karl Popper, bilimsel ilerleme, mevcut kuramların yanlışlanmasıyla mümkündür. Sonsuz ölçüde ve güvenilirlikte müşahede yapmanız imkansız olduğu için hiçbir genel kanının doğruluğu ispatlanamaz. Bu nedenle bilimsel varsayımlar tek bir müşahedeyle yanlışlanabilirken ne kadar müşahede yaparsanız yapın doğrulanamazlar. Popper 1902de Viyana’da doğdu. Gençliğinde Marksist olan Popper, vakitle toplumsal demokratlara yöneldi. II. Dünya Savaşı sırasında Yeni Zelanda’ya göç etti ve savaş sonrası Londra’da akademik mesleğine devam etti. 1994te vefat etti.
Teorisi: Popper, bilimsel kanunların kesin doğrular olmadığını savunur. Bilimsel ilerlemenin, mevcut kuramların yanlışlanmasıyla mümkün olduğunu belirtir. Bilim, tümevarım yoluyla değil, yanlışlama yoluyla gelişir.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Popper, idare konseyinde kusurların görünür kılınmasının kıymetini vurgulardı. Önderlerin yalnızca yeterli haberlerle değil, tatsız haberlerle de yüzleşebilmesi gerektiğini belirtirdi. Kurulan sistemlere çok bağlanmaktan kaçınmayı ve daima mükemmelleştirme gayretinin gerekliliğini sorgulardı. Kurum içindeki görünmez duvarları ve sonları kıymetlendirir, çalışanların direkt bağlantı kurabilme imkanlarını merak ederdi. Popper, yanılgıların ve tenkitlerin açıkça paylaşılmasını teşvik eder, daima gelişim ve yenilik arayışını desteklerdi.

30. Thomas Kuhn (1922–1996): “Gerçek, yanılgı yapana, karmaşaya düşenden daha yakındır.” der Thomas Kuhn, yani gerçeğe ulaşmak, yanılgıları kabul edip karmaşayı anlamaktan geçer. 1922de Ohio’da doğdu. Harvard’da fizik eğitimi aldıktan sonra bilim tarihi ve ideolojisine yöneldi. Berkeley, Princeton ve MIT’te öğretim üyeliği yaptı. 1996da öldü.
Teorisi: Kuhn’a nazaran bilim, doğrusal ilerlemez; dönemsel sıçramalarla yani paradigma kaymalarıyla ilerler. Bilimsel bilgi, bilim topluluğunun uzlaşmasıyla oluşur ve mutlak gerçek değildir.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Kuhn, idare heyetinde mevcut paradigmaların nasıl sorgulandığını ve yeni paradigmaların nasıl oluştuğunu tartışırdı. Kurum içinde değişimi ve yeniliği teşvik eder, eski metotların eleştirilmesini ve yeni yaklaşımların benimsenmesini sorgulatırdı. Başkanların değişime ve yeniliğe açık olmalarını sağlardı.

31.Theodor W. Adorno (1903–1969): “Eğer hayatın manası olsaydı, onda mana aranmazdı.” diyen Theodor W. Adorno, hayatın manası olmadığı için insanların mana arayışı içinde olduğunu kastetmişti. 1903te Frankfurt’ta doğdu. Nazi Almanya’sından kaçıp Amerika’ya yerleşti ve burada kıymetli çalışmalar yaptı. 1969da öldü.
Teorisi: Adorno, kapitalizmin ve tüketim kültürünün insanları nasıl etkilediğini inceledi. Ona nazaran, boş vakitler bile şuurlu bir biçimde değerlendirilmeli ve kapitalizmin tuzaklarına düşülmemelidir.
Yönetim Heyetine Davet Edilirse: Adorno, idare konseyinde tanınan kültürün uyurgezer kitlesini yaratmasına dikkat çekerdi. Kurumun kendini nasıl konumlandırdığını, büyüme yüzdeleri dışında muvaffakiyet amaçlarının olup olmadığını sorgular, mevcut gündem mevzularının gerçek muhtaçlıkları yansıtıp yansıtmadığını değerlendirirdi. Sanat ve tabiatla etkileşimi, çalışan bağlılığı ve iş/özel hayat istikrarını sağlamaya yönelik adımları önemserdi. Tertip yapısını ve karar alma süreçlerini yenilemenin çalışanların sıhhatine katkıda bulunabileceğine odaklanır, müşterilerin gerçek muhtaçlıklarını anlamayı teşvik ederdi.

32.Jürgen Habermas (1929- ): “…ben, bir öbür benle öteki olarak bağlantı kurar.” derken Jürgen Habermas, irtibatta diğerlerinin perspektifini anlamanın ehemmiyetini vurgular. 1929da Almanya’da doğdu. Bonn Üniversitesi’nde doktorasını aldıktan sonra Frankfurt Toplumsal Araştırma Enstitüsü’nde çalıştı. Marburg Üniversitesi’ne geçti ve 1992de Frankfurt’a dönerek emekli olana kadar ders verdi.
Teorisi: Habermas’ın temel sorusu, irtibat aksaklıklarının toplum üzerindeki tesirlerini sorgulamak ve kamusal alanda yapılan tartışmaların demokrasiyi nasıl güçlendirebileceğidir. Habermas, anlaşılır lisan, teklifin gerçekliği, niyetin dürüstlüğü ve normların doğruluğu üzerine kurulu bağlantı teorisini geliştirdi.
Yönetim Şurasına Davet Edilirse; Habermas, idare şurasında sağlıklı bağlantısı ve farklı görüşlerin tabir edilmesini vurgulardı. Mevcut sistemin dinamiklerini sorgular, gerçek diyaloglar kurmayı ve çalışanların sıhhatine ehemmiyet vermeyi önerirdi.

33.Claude Levi-Strauss (1908–2009): “İnsanın tabiatı yok, tarihi var.” dedi Claude Levi Strauss, insanların doğuştan gelen bir tabiata değil, tarihleri ve kültürleriyle şekillenen bir yapıya sahip olduğunu savunuyordu.
1908de doğan Levi-Strauss, ressam bir babanın ve entelektüel bir annenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Brezilya’da yaptığı saha çalışmaları, antropoloji alanında büyük tesir yarattı. Değerli yapıtlarından biri olan “Hüzünlü Dönenceler,” Güney Amerika’daki kabilelerin ömürlerini anlatır. “Yaban Düşünce” Levi-Strauss’un mitolojik fikir üzerine ağırlaştığı ve akrabalık bağlarını incelediği bir çalışmadır. 2009 yılında ölen Levi-Strauss, antropolojiye ve toplumsal bilimlere büyük katkılarda bulunmuştur.
Teorisi: Levi-Strauss, yapısalcı antropolojinin kurucusudur. İnsan zihni üniversal kalıplar içinde işler ve bu kalıplar, mitler ve ritüeller üzere kültürel ögelerde görülür. Tabiat bilimlerinden ilham alarak, kültürlerin yapısal özelliklerini anlamaya çalışır.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Levi-Strauss, idare şurasına katılsa, kurumun ritüellerini ve toplumsal dinamiklerini tahlil ederdi. Çalışanların selamlaşma biçimlerini, unvan farklarını ve karar alma süreçlerini incelerdi. Yönetim kurulu toplantılarını kaydedip izlemeyi önerir ve bu kayıtlar üzerinden düşünerek kuruma yönelik tavsiyelerde bulunurdu. Uzun vadede bırakılan iz ve kıymet yaratma bahislerinde derin sorular sorarak, tabiat ve insanlık konusundaki perspektifini paylaşırdı.

34.Jacques Derrida (1930–2004): “Ve ideoloji herhalde, deliliğe en yakın noktada, delirme korkusu için bir tesellidir.” demişti Derrida, ideolojinin, akıl ve meczupluk ortasındaki ince çizgide, delirme korkusuna karşı bir sığınak sağladığını savunuyordu. 1930da Cezayir’de doğan Derrida, Ecole Olağana Supérieure’de eğitim gördü. 1960lardan itibaren Sorbonne ve Ecole Olağana Supérieure’de öğretim vazifelisi olarak çalıştı. 1970lerden itibaren Yale ve University of California Irvine’de dersler verdi. En bilinen yapıtlarından biri olan “Yapısöküm,” lisanın ve mananın belirsizliklerini vurgular. Derrida, 2004 yılında öldü.
Teorisi: Derrida, yapısöküm kavramıyla tanınır. Metinleri ve fikir yapılarını tahlil ederek, içlerindeki zıtlıkları ve belirsizlikleri ortaya çıkarır. Mana, sabit değildir ve vakit ve yere nazaran değişir. Mana, daima olarak tekrar yapılandırılır ve eksiktir.
Yönetim Konseyine Davet Edilirse: Derrida, idare konseyine katılsa, lisanı ve manası tahlil ederek hizmet ve servis kavramlarının kökenlerini sorgulardı. Hizmet sözünün Arapça’da “hadim”, servis sözünün ise Latince’de “köle” manasına geldiğini vurgulayıp, müşteri münasebetlerini bu çelişkiler üzerinden ele alırdı. Yönetim kurulu gündemindeki güç, rekabet, bağlılık üzere temaları vakit ve yere nazaran yine değerlendirirdi. Kurumun kimliğini ve dışarıdan algılanma biçimlerini tahlil eder, farklı görüşleri cesaretlendirmek için stratejiler önerirdi. Belirsizlik ve aykırılıklarla dolu bir dünyada manası vakte yayarak inşa etmenin ehemmiyetini vurgulardı.

35.Jean-François Lyotard (1924–1998): “Her seferinde tekrar sıfırdan başlarız, zira her seferinde isteğimizin objesini kaybetmişizdir.” Loyatard’ın bu kelamı daima bir arayış içinde olduğumuzu ve her arayışın yeni bir başlangıç olduğunu tabir eder. 1924 yılında Paris yakınlarında doğdu. İdeoloji eğitimi aldıktan sonra 1950de Cezayir’de ve Fransa’da ideoloji öğretmenliği yaptı. “Postmodern Durum” ve “Libidinal Ekonomi” üzere yapıtların müellifidir. 1998 yılında lösemiden hayatını kaybetti.
Teorisi: Lyotard, postmodernizmi “meta anlatılar” yani büyük ve üniversal anlatıların sonu olarak tanımlar. Modernizmin bilakis, postmodernizm üniversal hakikatlerin yerine parçalanmış, süreksiz ve lokal anlatıları benimser. Bilgi ve hakikat, süreksiz kontratlarla tanımlanmalıdır. Bilgi, satılabilir bir meta haline gelir ve büyük anlatılar yerini küçük, mahallî ve süreksiz anlatılara bırakır.
Yönetim Heyetine Davet Edilirse: Lyotard, idare şurasına katılsa, büyük anlatılara veda etmeyi ve küçük, süreksiz anlatılara odaklanmayı önerirdi. Kurumların meta anlatılar yerine, çalışanlarının ve paydaşlarının gerçek gereksinimlerine odaklanarak daha manalı ve esnek stratejiler geliştirmelerini savunurdu. İdare şurasının gücü nasıl istikrarda tuttuğunu, çalışanları ne kadar tanıdığını ve büyük anlatılar yerine küçük öykülerle nasıl kıymet yarattıklarını sorgulardı.

36.Slavoj Zizek (1949-): “Felsefe tahliller bulmaz, sorular sorar.” diyen Zizek, ideolojinin emelinin kesin tahliller bulmak yerine, sorular sorarak düşünmeyi teşvik etmek olduğunu savunur. 1949 yılında Slovenya’da doğdu. İdeoloji alanında doktorasını tamamladıktan sonra Paris Üniversitesi’nde psikanaliz eğitimi aldı. Lacan, Hegel ve Marx’tan ilham alarak tanınan kültür ve ideolojiyi birleştiren tenkitler yapar. “Yamuk Bakmak” isimli kitabında, olaylara alışılmışın dışında bakarak derinlemesine tahliller yapar.
Teorisi: Zizek, ideolojilerin günlük hayatımıza nasıl nüfuz ettiğini ve isteklerimizin nasıl şekillendiğini inceler. Sinema ve tanınan kültür üzerinden yaptığı tenkitlerde, ideolojilerin nasıl işlediğini ve insanların isteklerinin nasıl manipüle edildiğini ortaya koyar. İdeolojiler büyük felsefi cümlelerle değil, günlük hayatın içindeki kolay ögelerle çalışır.
Yönetim Heyetine Davet Edilirse: Zizek, idare şurasına katılsa, öncelikle gündemlerindeki soruları merak ederdi. Kurumların büyük anlatılar yerine lokal kıssalarla nasıl bedel yaratabileceklerini sorgular, dengeyi nasıl koruduklarını ve değişim senaryolarını nasıl oluşturduklarını araştırırdı. Ayrıyeten, çalışanların ve önderlerin rollerini ve birbirlerini ne kadar tanıdıklarını irdeleyerek, idare konseylerinin işleyişini daha derinlemesine tahlil ederdi.

Gördüğünüz üzere o denli ya da bu türlü ideoloji öğrenmek ister batı ister doğu ister Hristiyan ister İslam ideolojisi olsun farklı fikir biçimlerini öğrenmemize ve kendi fikir sistemimizi, inançlarımızı, davranışlarımızı gözden geçirmemize yarıyor. Öğrendiklerimizi, onlardan vazgeçmemizi gerektirmiyor ancak farklı bakış açılarını anlamada bize kılavuzluk ettiği kesin.

Ben ne öğrendim bu okumadan yahut artık ek olarak nelere dikkat edeceğim, şöyle sıralayayım:

1.Neredeyse tüm filozoflar idare şuralarında sanat ve estetiğe bir bakış açısı yahut kıymetlendirme formu olarak yer vermişler.

2.Yönetim kurulu gündeminde benim GOYA diye tanımladığım metot, artık yalnızca saha değil, kendimizi, ötekini (karşı cins dahil) ve gençleri de kapsamalı.

3.Hedeflerimizin yanında eksiklerimiz de kelam konusu olmalıdır.

4.Sürdürülebirliğin yanında aslolan etrafa hürmettir.

5.Tüm paydaşlarla münasebetlerde samimiyet temeldir.

6.Herkesi dinleyip, lokal de küçük de olsa tüm işlere ehemmiyetle yaklaşmak gerek.

7.Daima sıfırdan düşün, her an her şeyi tekrar keşfe hazır ol.

8.Aşırıya kaçma.

9.Tüm paydaşların his ve davranışlarını anla, incele, kaale al.

10.Kültürü incele ve anla.

11.Şirketiniz servis verdiği paydaşların memnunluğunu hedeflemelidir. Servis, Latince köle demektir!

12.Yaptığın kusurları değerlendir, harikalığı hedefle!

13.İnsanlar sizin için kaynak mıdır, yoksa ötesi bir bedeli var mıdır?

14.Gayeniz uygun iş (good deed) ve dost kazanmak olmalıdır.

15.Ölümle barış, mukadderatını kabullen lakin unutma gücünün bittiği yerde mukadderatın başlar.

patronlardunyasi.com