Paslanmaz çelik dalında gümrük vergisi tartışmaları sürerken yerli üretici Posco Assan TST, antidamping başvurusu yaptı

Necla DALAN

Paslanmaz çelik bölümünde hareketli günler yaşanıyor. Dünya genelinde paslanmaz çelik ithalatında Çin, Endonezya ve Tayvan’a yüzde 58’e varan oranlarda korunma tedbiri uygulanırken Türkiye dampingli eserlerin ülkeye girişine yüzde 12 vergi uyguluyor. Bölümde gümrük vergisi tartışmaları sürerken yerli üretici Posco Assan TST bu ülkelerden kimi şirketler için antidamping başvurusu yaptı. Ek vergiye karşı olan paslanmaz çelik üreticileri bunun ihracata ziyan vereceğini, üretim ve istihdam kaybı yaratacağını söz ediyor. Posco Assan TST tarafında ise Asya’nın Avrupa Birliği’ne ve ABD’ye satamadığı paslanmaz çelikte Türkiye artık açık pazar haline geldiğini savunuyor.

Güney Koreli Posco ve Kibar Holding iştirakiyle 2011’de kurulan Posco Assan TST Çelik Sanayi A.Ş., 350 milyon dolar yatırımla hayata geçirildi ve 2013’te üretime başladı. Şirket, bugüne kadar iki milyon ton üzerinde yüksek kaliteli paslanmaz çelik üreterek, 1,5 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Son periyotta tesiste kapasite kullanımının yüzde 45 düzeyine gerilediğini söyleyen Posco Assan TST’nin kurucu ortağı Kibar Holding’in CEO’su Haluk Kayabaşı son periyottaki tartışmaları pahalandırmak için bir küme gazeteci ile bir ortaya geldi. Şirketin 2022 yılı hariç her yıl ziyan ettiğini kaydeden Kayabaşı, “Şirketin bu kaidelerde Çinli, Endonezyalı ve Tayvanlı şirketlerle rekabet etmesi mümkün değil. Ortağımız da durumu kıymetlendiriyor. 10 yılda toplam ziyan 200 milyon dolara ulaştı. Posco’nun para kazanmayan tek tesisi burası. Devletimizin tedbir alacağına inanıyoruz” dedi.

“HER YIL ALİ KİBAR’LA İKNA İÇİN İKİ SEFER KORE’YE GİDİYORUZ”

Posco’nun yüzde 100 halka açık olduğunu ve profesyoneller tarafından yönetildiğini kaydeden Kayabaşı, şöyle devam etti:
“İç talebe karşılık veren nitelikli üretimimiz, ikinci kalite çeliği yüksek kâr marjıyla satanların tertibini bozuyor. Haksız rekabete karşı tedbir alınmazsa yerli üretim tükenecek, kaynak israf edilecek, iktisat ziyan görecek. Yerli üretim korunursa yeni yatırımların önü açılacak, dal gelişecek. 500 bireye istihdam sağlıyoruz. Her yıl Ali Kibar ile yılda iki kez Kore’ye gidiyoruz. Bu sene de devam edelim diyoruz. Onları ikna etmek çok sıkıntı. Bu ziyanı yıl sonuna kadar devam ettirebiliriz. Tedbir alınmazsa kapanma gündeme gelecek. Çok para ve güç kaybettik. Kapanma halinde tesisi satışa çıkaracağız, yüzde 70’ini Koreli ortaklarımıza vereceğiz. B planımız yok.”

“İKİNCİ KALİTE ESERİ İŞLEYİP İÇ PAZARA SATIYORLAR”

Haluk Kayabaşı, Posco Assan TST’nin faaliyete geçmesinden evvel, çelik servis merkezlerinin Avrupa’dan ve Asya’dan aldıkları ikinci kalite malzemeyi işleyip iç pazara yüksek kar marjlarıyla sattıklarını, 2013’te yerli üretimin başlamasıyla kar marjları düştüğü için karşı cephe aldıklarını öne sürdü. Kayabaşı, “Çelik servis merkezleri bizden aldıkları yüksek kalitedeki eserleri bilhassa son yıllarda yerli üreticilere tedarik etmek yerine ihraç etmeyi tercih etti. Çin ve Endonezya’dan aldıkları kalitesiz ve dampingli eserleri, hatta bizim üretimimizde bulunmayan eserleri dahi Posco Assan/ Türk menşeili üzere göstererek Avrupa Birliği’ne ihraç ettiler. Avrupa Birliği, kendi üreticilerinden gelen şikayetler üzerine hususa ait Ağustos 2023’te soruşturma başlattı. Bunun sonucunda Türkiye bir yıla yakın müddet AB’ye ihracat yapamaz hale geldi” diye konuştu.

“ADİL REKABET ŞARTLARI SAĞLANMALI”

Türkiye’de sanayi üretiminin desteklenmesi ve yerli üretimin korunmasının, ekonomik gelişim ve süreklilik açısından kritik değere sahip olduğunu da hatırlatan Haluk Kayabaşı, “Diğer tüm yerli üreticiler üzere Posco Assan TST de bu bakış açısıyla adil rekabet şartlarının sağlanması ve yerli üreticilerin korunması için Türkiye’nin bu istikamette adımlar atmasını istiyor. Biz damping var ve araştırılsın diyoruz. Bu soruşturma hiç olmasın demek bunu saklamak demektir. Haksız rekabete yol açan firmalara karşı tedbir alınsın” dedi.

Kayabaşı, yerli üreticiyi koruyacak tedbirlerin alınması halinde dalda yeni yatırımların önünün açılacağını, üretim maliyetlerinin olağanlaşacağını, bu sayede daha rekabetçi ve uygun fiyatların ortaya çıkacağını söz etti.

2023 YILINDA 307 BİN TON İTHALAT YAPILDI

Öte yandan Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) bilgilerine nazaran Türkiye’nin soğuk haddelenmiş paslanmaz yassı çelik ithalatı 2023’te 307 bin 219 ton olarak gerçekleşti. Tıpkı devirde ihracat 89 bin 268 ton oldu. Türkiye’nin soğuk haddelenmiş paslanmaz çelik ithalatında birinci sırada Uzakdoğu pazarı geliyor. 2023 sayılarına nazaran toplam 307 bin 219 olan çelik ithalatının 220 bin tonu Uzakdoğu’dan 81 bin 369 tonu Avrupa Birliği ülkelerinden 5 bin 850 tonu ise öteki ülkelerden gerçekleşti.

TÜİK bilgilerine nazaran Türkiye’nin yıllık soğuk haddelenmiş paslanmaz yassı çelik tüketimi son 10 yılda yaklaşık 350-400 bin ton civarında oldu. Posco Assan TST 2023’te yıllık 300 bin ton üretim kapasitesi ve yüzde 45’lik kapasite kullanım oranıyla 134 bin 552 ton üretim gerçekleştirdi. Bunun 97 bin 667 tonu (yüzde 75) yurt içi satışlara, 32 bin 372 tonu ise ihracata gitti.

patronlardunyasi.com