Global petrol ve gaz şirketleri Paris Mutabakatı’nın çok uzağında

Londra merkezli finansal fikir kuruluşu Carbon Tracker’ın, Borsada süreç gören en büyük 25 petrol ve gaz şirketinin Paris Mutabakatı ile ne ölçüde uyumlu stratejileri olduğunu tahlil ettiği ve bu yıl ikincisini hazırladığı “Paris’le Uyumsuz 2” raporu yayımlandı. Raporda, şirketlerin stratejileri; yatırım seçenekleri, son proje yaptırımları, üretim planları, emisyon amaçları ve yönetici fiyatları olmak üzere 5 ana başlıkta incelendi.

Yatırımcıların petrol ve gaz şirketlerinin Paris Mutabakatı ile uyumlu olup olmadıklarına karar vermelerini sağlamak emeliyle bir kıymetlendirme karnesi olarak yayımlanan raporda, şirketler A-H aralığında notlarla derecelendirildi. A, Paris Muahedesi’nin amaçlarıyla potansiyel uyumlu ve H mutabakat amaçlarıyla uyumlu olmaktan en uzak şirketlere verildi.

Buna nazaran, kelam konusu 25 şirketin neredeyse hepsi kısa vadede doğalgaz ve petrol üretimlerini artırmayı hedeflerken, Repsol, Equinor ve Shell, üretimlerinin yatay seyretmesini bekliyor ve BP ise üretiminde düşüş planlıyor.

BP öne çıkıyor

Bu kapsamda, BP D ile en yüksek dereceye sahip şirket olarak öne çıkıyor.

ABD’li Chesapeake, Norveç merkezli Equinor, İspanyol Repsol, İtalyan Eni, Shell ve Fransız TotalEnergies E, ABD’li şirketler Chevron, EQT, Occidental, Southwestern, Coterra, EOG, ONRL, Devon, Kanada merkezli Cenovus ve Suncor, Çin merkezli PetroChina, CNOOC ve Sinopec F derecesinde bulunuyor.

ABD’li ExxonMobil ve Pioneer, Brezilya merkezli Petrobras ve Saudi Aramco G ve yeniden ABD’li ConocoPhilips H derecesiyle, Paris Mutabakatı amaçlarına en uyumsuz stratejiyle hareket eden şirketler olarak öne çıkıyor.

Strateji ve planlarının Paris Mutabakatı maksatlarına ahengi en yüksek olan 5 şirketten 4’ünü Avrupalı şirketler, amaçlara ahenk kapsamında en düşük dereceye sahip 5 şirketten 3’ünü ise ABD’li şirketler oluşturuyor.

Raporun başyazarı ve Carbon Tracker Petrol ve Gaz Analisti Maeve O’Connor, rapora ait değerlendirmesinde, şirketlerin, Paris Muahedesi maksatlarını desteklediklerini açıkça belirttiğini ve güç dönüşümünü hızlandırmada tahlilin bir modülü olduklarını sav ettiklerini belirterek, “Ancak ne yazık ki şirketler ortasında besbelli farklılıklar olsa da şu anda hiçbirinin Paris Muahedesi’nin gayeleriyle uyumlu olmadığını görüyoruz. Bu rapor, yatırımcıların ve öteki paydaşların şirketleri sorumlu tutması için delil sunuyor” sözlerini kullandı.

Sıcaklık artışı 2023’te sanayi öncesi devir ortalamasının 1,45 derece üzerine çıktı

Küresel sıcaklık artışını 2 derecenin altında ve mümkünse 1,5 dereceyle sonlandırma maksadıyla Aralık 2015’te imzalanan Paris Muahedesi kapsamında, fosil yakıtlardan kaynaklanan emisyonların 2050’ye kadar net sıfır düzeyine çekilmesi hedefleniyor. Ülkeler ve şirketlerin bu istikamette argümanlı planları bulunsa da kelam konusu planların hayata geçirilmesindeki eksiklikler nedeniyle global sıcaklıklar artmaya devam ediyor.

Dünya Meteoroloji Örgütünün (WMO) son raporuna nazaran, kayıtlara en sıcak yıl olarak geçen 2023’te global ortalama yüzey sıcaklığı sanayi öncesi periyot ortalamasının 1,45 derece üzerine çıktı.

Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antoino Guterres, geçen kasımda Dubai’de düzenlenen iklim doruğunda yaptığı konuşmada, fosil yakıtların yakılmasının büsbütün durdurulması gerektiğini belirterek, “Bu yakıtların kullanımının azaltılması yahut hafifletilmesi, global ısınmayı durdurmak için kâfi olmayacak. Yanan bir gezegeni fosil yakıtlardan oluşan bir yangın hortumuyla kurtaramayız. 1,5 derece hududu lakin tüm fosil yakıtları yakmayı en son olarak durdurursak mümkün, azaltarak değil” ikazında bulunmuştu.