Kredi almak istemeyen şirket, yatırımcıya koştu

Enflasyonla uğraş kapsamında yapılan fa­iz artışlarının kredi ma­liyetlerini yükseltmesi şirket­leri alternatif kaynak arayışına itti. Bu kapsamda birinci akla gelen sermaye piyasaları oldu. Yıllar­dır hem borsadaki yatırımcı sa­yısının hem de süreç gören şir­ket sayısının artmasına yöne­lik çok sayıda çalışma yapıldı. Lakin kelam konusu çalışmalar­dan çok ekonomik konjonktür bu maksada katkı sağlamış gözü­küyor.

Dünya’dan Ufuk Korcan’ın haberine nazaran, yüksek enflasyon dü­şük faiz siyasetinin uygu­landığı devirde alım gücünü korumak isteyenler, Borsa İs­tanbul’a ilgi gösterdi. Bu sürece halka arzlar sonrası payların gösterdiği performans eklenin­ce yatırımcı sayısı tarihi zirve­sine ulaştı. Halka arzlara artan yatırımcı ilgisi, yeni halka açıl­maların da önünü açtı.

309.5 MİLYAR TL’LİK KAYNAK

Türkiye Sermaye Piyasala­rı Birliği (TSPB) bilgilerine nazaran, 2021 yılında 52, 2002 yılında 40, 2023 yılında ise 54 şirket borsa­ya kote oldu. Bu yılın birinci 5 ayın­da halka açılan şirket sayısı ise 20. Son 3.5 yılda yapılan toplam 166 birincil halka arzda şirket­ler, 164.4 milyar TL’lik kaynağa ulaştı. Bu süreçte payları bor­sada süreç gören şirketler de tekrar kredi yerine bedelli sermaye ar­tırımı ve ikincil halka arzla yatı­rımcılarının kapısını çaldı.

2021 yılında 14.8 milyar TL, 2022 yı­lında 36.3 milyar TL, 2023 yılın­da 77.8 milyar TL, bu yılın birinci 5 ayında ise 16.2 milyar TL’lik be­delli sermaye artırımı ve ikincil halka arz yapıldı. 3.5 yılda bedelli sermaye artırımı ve ikincil halka arzlarla şirketlerin sağladığı fi­nansman fiyatı 145.1 milyar TL olarak hesaplandı. Diğer bir ifa­deyle şirketler, borsada 3.5 yılda borsa aracılığıyla 309.5 milyar TL’lik finansmana erişti.

BORÇLANMA ARACI İHRAÇLARI ARTTI

Özel kesim borçlanma ara­cı ihraçları da yeniden şirketlerin sermaye piyasalarından sağla­dığı bir öbür finansman yönte­mi. Şirketler 2021 yılında 1.294 ihraç ile 258 milyar TL, 2022 yılında 1.856 ihraç ile 362 mil­yar TL, 2023 yılında 1.813 ih­raç ile 459 milyar TL, 2024 yı­lının birinci 5 ayında 702 ihraç ile 237 milyar TL kaynak sağladı. Son 3.5 yılda yapılan özel sek­tör borçlanma senedi ihraçları­nın toplamı 1 trilyon 316 milyar TL.

Özel bölüm borçlanma araç­larındaki yatırımcı sayılarında son periyotta önemli artış oldu­ğu dikkat çekiyor. 2022 yılında yurt içinde yerleşik 40 bin 669 kişi özel bölüm borçlanma araç­larına yatırım yaparken bu ra­kam mayıs ayı prestijiyle 90 bi­ne dayandı. Kelam konusu artışın büyük kısmı yurt içi kişisel yatırımcı sayısındaki artıştan kaynaklandı. Lakin bu kesitin toplam özel kesim borçlanma aracı portföyünden aldığı hisse yalnızca yüzde 10.87 düzeyinde.

patronlardunyasi.com